- Katılım
- 27 Aralık 2008
- Mesajlar
- 432,578
- Reaksiyon puanı
- 0
- Puanları
- 0
Bu bağlamda sosyal uzlaşmalar,
moral bir boyuta sahiptirler, zira toplumun norm ve kuralları, ilahi bir gücün
veya düzenin ifadeleri olarak algılandığından buyurucu bir nitelik
taşırlar.Shweder ve arkadaşları (1987) kültürler arası (Hindistan ve
ABD) çalışmalarından hareketle, geleneksel toplumlarda ahlak ile uzlaşmaların
birbirinden ayırdedilmediğini, ayrıca sosyal düzene uymanın (uzlaşma morali),
bireysel haklardan daha önce geldiğini öne sürmüşlerdir.Araştırmacılar
çeşitli davranışları a) herkesin yapması/uyması gerekenler, yani evrensel ve
çiğnenemez olanlar, b) sadece bir toplumun üyelerinin yapması gerekenler, yani
kültüre/topluma göreceli olanlar şeklinde iki kategoride tasnif etmişlerdir.
Bunlardan ilki (hırsızlık yapmama, yalan söylememe gibi) moral davranışlardır,
ikinciler (inek eti yememe gibi) ise uzlaşımsal (ülkelere göre serbest veya
yasak olan) davranışlardır. Hintliler cevaplarında ikinci kategorideki
davranışları da birincilerin yanına koymuşlar, yani moral ile uzlaşma arasında
ayrım yapmamışlardır.Shweder'e göre üç büyük moral kod ya da etik alan
vardır ve her kültür bunlara farklı bir önem atfeder. Birincisi, özerklik
eliğidir: Bu kod, kişisel kimliği yüceltir ve bireysel hakları, adalet ve
özgürlüğü vurgular. İkincisi topluluk (komünote) etiğidir: Bu kod, kişilerin
birbirine karşı görev ve yükümlülüklerini vurgular.Üçüncüsü kutsallık
etiğidir. Bu kod, insanın spiritüel özünü gerçekleştirmeyi, saflığı, arınmışlığı
yüceltir. Birinci kod (Kohlberg'in evrensel saydığı kod) esas olarak Batı
dünyası, diğerleri ise geleneksel toplumlar için önem taşır (Shweder'in
teorisinin, modern etik ile geleneksel etiği kutuplaştırması, günümüz dünyasında
oldukça abartılı görünmektedir) (Kaynak; Vandenplas-Holper, 1999).
Sosyal Kuralların Psikolojisi (Muzaffer Şerif)Diyabetik Hastada Psikolojik SorunlarPsikolojik Cilk HastalıklarıYaratıcılıkYapısalcılıkSürrealist YaklaşımPragmatik YaklaşımKişisel Modernlik Yaklaşımlarıİşlevselcilikİnşacı YaklaşımFenomenolojik YaklaşımDiferansiyel YaklaşımPsikodinamik YaklaşımDavranışçı YaklaşımBiyolojik YaklaşımBilişsel Öğrenme YaklaşımıVroom'un Beklenti TeorisiTutkulu Aşk TeorisiSosyal Karşılaştırma TeorisiSkript Teorisi
moral bir boyuta sahiptirler, zira toplumun norm ve kuralları, ilahi bir gücün
veya düzenin ifadeleri olarak algılandığından buyurucu bir nitelik
taşırlar.Shweder ve arkadaşları (1987) kültürler arası (Hindistan ve
ABD) çalışmalarından hareketle, geleneksel toplumlarda ahlak ile uzlaşmaların
birbirinden ayırdedilmediğini, ayrıca sosyal düzene uymanın (uzlaşma morali),
bireysel haklardan daha önce geldiğini öne sürmüşlerdir.Araştırmacılar
çeşitli davranışları a) herkesin yapması/uyması gerekenler, yani evrensel ve
çiğnenemez olanlar, b) sadece bir toplumun üyelerinin yapması gerekenler, yani
kültüre/topluma göreceli olanlar şeklinde iki kategoride tasnif etmişlerdir.
Bunlardan ilki (hırsızlık yapmama, yalan söylememe gibi) moral davranışlardır,
ikinciler (inek eti yememe gibi) ise uzlaşımsal (ülkelere göre serbest veya
yasak olan) davranışlardır. Hintliler cevaplarında ikinci kategorideki
davranışları da birincilerin yanına koymuşlar, yani moral ile uzlaşma arasında
ayrım yapmamışlardır.Shweder'e göre üç büyük moral kod ya da etik alan
vardır ve her kültür bunlara farklı bir önem atfeder. Birincisi, özerklik
eliğidir: Bu kod, kişisel kimliği yüceltir ve bireysel hakları, adalet ve
özgürlüğü vurgular. İkincisi topluluk (komünote) etiğidir: Bu kod, kişilerin
birbirine karşı görev ve yükümlülüklerini vurgular.Üçüncüsü kutsallık
etiğidir. Bu kod, insanın spiritüel özünü gerçekleştirmeyi, saflığı, arınmışlığı
yüceltir. Birinci kod (Kohlberg'in evrensel saydığı kod) esas olarak Batı
dünyası, diğerleri ise geleneksel toplumlar için önem taşır (Shweder'in
teorisinin, modern etik ile geleneksel etiği kutuplaştırması, günümüz dünyasında
oldukça abartılı görünmektedir) (Kaynak; Vandenplas-Holper, 1999).
Sosyal Kuralların Psikolojisi (Muzaffer Şerif)Diyabetik Hastada Psikolojik SorunlarPsikolojik Cilk HastalıklarıYaratıcılıkYapısalcılıkSürrealist YaklaşımPragmatik YaklaşımKişisel Modernlik Yaklaşımlarıİşlevselcilikİnşacı YaklaşımFenomenolojik YaklaşımDiferansiyel YaklaşımPsikodinamik YaklaşımDavranışçı YaklaşımBiyolojik YaklaşımBilişsel Öğrenme YaklaşımıVroom'un Beklenti TeorisiTutkulu Aşk TeorisiSosyal Karşılaştırma TeorisiSkript Teorisi