Azınlık Etkisi

[bluemoon24]

Moscovici'ye göre toplumun, bireyleri genel bir

modele uyma yönündeki tüm zorlamalarına rağmen, azınlıklar ve sapanlar, bazen

yeni yaşama, düşünme, davranma tarzları yaratmayı ve çoğunluğun bunlara

katılmasını sağlamayı başarmaktadır. Bu olgu, psikolojide hakim olan işlevselci

anlayışın dışında ele alınmalıdır. Bu anlayışta, birey veya grup davranışı, onun

sistem ya da çevre içinde yer almasına yöneliktir. Bireyin uyması gereken

koşullar belirli; gerçeklik tek biçimli; uyulacak normlar herkes için

geçerlidir. Normu izleyenlerin davranışı işlevsel ve uyumlu sayılır.Oysa

Moscovici'nin genetik model dediği ikinci bir yaklaşım mümkündür. Burada çevre

ve formel/enformel sistemler, birer veri gibi düşünülmez, bunlar onlara

katılanlar ve onlarla birlikte yaşayanlar tarafından tanımlanır ve üretilir.

Genetik model, sosyal gerçekliği bir veri gibi değil, inşa edilmiş olarak görür;

birey ve grup arasında karşılıklı bağımlılığın bulunduğunu, grupta etkileşim

olduğunu varsayar; olaylara denge açısından değil, çatışma açısından

bakar.Moscovici'nin anlayışı birkaç temel ilkede özetlenebilir:

Birincisi her üye, grup içindeki mertebesinden bağımsız olarak etkinin

potansiyel bir hedefi ve kaynağıdır. Etki, çoğunluktan azınlığa ve azınlıktan

çoğunluğa olmak üzere iki yönde de işler. İkincisi, sosyal kontrol kadar sosyal

değişme de etkinin bir hedefidir.Tüm toplumlar, tanımlan gereği,

heterojendir. Gruplar arasında, amaç ve eylem yolları bakımından farklar vardır.

Sosyal kontrol ve sosyal değişme, iki önemli güç olarak sosyal alanın çeşitli

kesimlerinde birbirini bazen tamamlar. Üçüncüsü; etki süreci, çatışmaların

üretimine ve çözümüne doğrudan bağlıdır.Çatışma etkinin zorunlu

koşuludur. Dördüncü olarak; bir birey veya alt-grubun, grubu etkilemesinde temel

başarı faktörü davranış stilidir. Beşinci olarak; etki süreci, objektiflik,

tercih ve orijinallik normları tarafından belirlenir. Nihayet etki biçimleri

arasında, uymadan başka standardizasyonu ve yeniliği saymak

gerekir.Standardizasyon, bireylerarası etkileşimin, bu bireylerin

görüşlerinin tesviyesi ve kompromi ile sonuçlanması durumunda; yenilik ise

yukarıdan (liderin dayatması) veya aşağıdan (azınlık etkisi) gelen taleplerle

yeni görüşlerin öne çıkması durumunda söz konusudur.Bu perspektifte

azınlık terimi, bir grupta çoğunluktan farklı birtakım ortak, yargı, değer,

davranış ve görüşlere sahip olan küçük bir alt grubu (grubun yansından az sayıda

kişiden oluşan bir fraksiyon) nitelendirmekle birlikte, burada alt-grubun mutlak

bir marjinalliği söz konusu değildir; çünkü günlük yaşamda bireyler çeşitli

ortamlarda bulunur ve pek çok referans grubuna mensupturlar. Bir alt grup, bir

grupta azınlıkta iken diğerinde çoğunlukta olabilir. Bu alt grup için hangi

referans grubu hayati nitelikte ya da önemli ise, buna göre azınlık veya

çoğunlukta olmasından söz edilir (Doms ve Moscovici, 1984).Azınlıklar,

sosyal olarak görünür bir değişmeye yol açmasalar bile, bireylerin algı veya

yargılarını değiştirebilir. Pek çok kişi grup halindeyken çoğunluk etkisine uyma

gösterip tek başına kaldığında tekrar eski pozisyonuna dönebilir; burada sanki

grup halindeyken kolektif kimliğe bağlanış ve daha sonra tekilliğine dönüş söz

konusudur. Azınlıkların kimliği sosyal olarak tanınmak ve görünür hale gelmek

üzere giriştikleri etkinliklerde ve farklılıklarının talebi ve bilinci içersinde

oluşmaktadır (Aebischer ve Oberle, 1990). Azınlık bireyleri için

farklılıklarında sosyal olarak tanınmak, etkinin dinamiğini oluşturur.



Dr.charles V.ford ..yalan, Yalan, Yalan, Yalancılığın PsikolojisiSosyal Kuralların Psikolojisi (Muzaffer Şerif)Diyabetik Hastada Psikolojik SorunlarPsikolojik Cilk HastalıklarıYaratıcılıkYapısalcılıkSürrealist YaklaşımPragmatik YaklaşımKişisel Modernlik Yaklaşımlarıİşlevselcilikİnşacı YaklaşımFenomenolojik YaklaşımDiferansiyel YaklaşımPsikodinamik YaklaşımDavranışçı YaklaşımBiyolojik YaklaşımBilişsel Öğrenme YaklaşımıVroom'un Beklenti TeorisiTutkulu Aşk TeorisiSosyal Karşılaştırma Teorisi