- Katılım
- 27 Aralık 2008
- Mesajlar
- 432,578
- Reaksiyon puanı
- 0
- Puanları
- 0
1839 yılı
başlarında, büyükbabası tarafından tahsil görmesi için İstanbul'a gönderilmiş
olan Ahmed Cevdet Paşa, burada kısa sürede kendini göstermiş ve devrin önemli
bilim adamları olan Hâfız Seyyid Efendi, Doyranlı Mehmed Efendi, Vidinli Mustafa
Efendi, Kara Halil Efendi ve Birgivi Hoca Şakir Efendi'den nakli ilimleri,
Miralay Nûri Bey ve Müneccimbaşı Osman Sâbit Efendi'den de hesap, cebir ve
hendese gibi akli ilimleri tahsil etmiştir.Ahmed Cevdet Paşa'nın bilim
tarihi açısından önemli olan yapıtı Takvimü'l-Edvâr (Dönemlerin Takvimi, 1870)
adını taşır. Bu yapıtında Ahmed Cevdet Paşa, Şemsi ve Hicri takvim ilkelerini
temele alan yeni bir takvim önerisinde bulunmuştur. Eser iki amaçla kaleme
alınmıştır: Birincisi, yazarın kendi deyimi ile Lisân-ı türki ilim lisânı
olamaz diyenlere lisânımızın her şeye kâbil olduğunu ve bu lisân ile her fenden
güzel eserler yazılabileceğini göstermek, ikincisi ise yeni bir takvim
önermektir.Bu yapıttan anladığımız kadarıyla, Osmanlı Devleti'nin
başlangıç dönemlerinde seneleri kameri, ayları şemsi olan bir takvim kullanılmış
ve maaşlı askerlerin maaşlarına karşılık gelen gelirler ise kameri aylar
itibariyle toplanmıştır. Ancak bu durum hazinede bir takım zorluklar ortaya
çıkartmış ve hazine açık vermeye başlamıştır.Bu ve buna benzer
nedenlerle, Ahmed Cevdet Paşa başkanlığında, Müneccimbaşı Tâhir Efendi, Divân-ı
Ahkâm-ı Adliyye âzâsından Vartan Bey, Mekteb-i Harbiyye-i Şâhâne hocalarından
Miralay Vidinli Tevfik Bey, Rassâd Kombari ve Divân-ı Ahkâm-ı Adliyye
memurlarında Şehbazyan Efendi'den oluşan bir komisyon kurulmuş ve bu komisyonun
ulaştığı sonuçlar bir mazbata ile sadrazama sunulmuştur. Ancak bu öneri her
nedense uygulamaya konulmamıştır. İşte, bu komisyon tarafından önerilen takvimin
esaslarını, Ahmed Cevdet Paşa tarafından Takvimü'l-Edvâr'da
anlatılmıştır.Ahmed Cevdet Paşa'nın önerdiği takvim aslında, şimdiye
kadar yapılan takvimler içerisinde en duyarlısı olan Ömer Hayyam'ın İsfahan
Gözlemevi'nde tertip ettiği Celâli Takvimi'nden başka bir şey değildir. Yukarıda
da belirtilmiş olduğu gibi, bu yapıtın en önemli yönlerinden birisi, Türkçe
yazılmış olmasıdır.Ahmed Cevdet Paşa'nın Türkçe'nin bilim dili haline
gelmesine büyük önem verdiği ve bunu gerçekleştirmeye çalıştığı görülmektedir.
Ona göre, Osmanlı lisânının aslı Türkçedir; fakat Farsça ve Arapçadan pek çok
kelime alındığı için, üç dilden oluşan bir dil haline gelmiştir. Osmanlıca
yalınlaştırılmalı, eserler açık bir dille yazılmalı, yeni terimler bulunmalıdır.
Siyaset, Bilim Ve Tarih Bilinci (Doğan Özlem )The Benefits Of TreesEnerji TasarrufuAlternatif Ucuz Enerji KaynaklarıErozyonun Tanımı Ve ÇeşitleriDünyamızın HareketleriDoğalgazDeve KuşlarıTeknolojik CellatlarımızKüresel IsınmaÇimento İşkolu Ve SorunlarıAtmosferin Başlıca Gaz KirleticileriNükleer EnerjiYapay KristallerHyrogen Fuel The Fuel Of FutureKentiçi Ulaşımı Ve Çevre SorunlarıPrcı HakkındaÇevre Kirliliği Ve SonuçlarıSivil SavunmaUluslararası Hukuk Ve Çevre
başlarında, büyükbabası tarafından tahsil görmesi için İstanbul'a gönderilmiş
olan Ahmed Cevdet Paşa, burada kısa sürede kendini göstermiş ve devrin önemli
bilim adamları olan Hâfız Seyyid Efendi, Doyranlı Mehmed Efendi, Vidinli Mustafa
Efendi, Kara Halil Efendi ve Birgivi Hoca Şakir Efendi'den nakli ilimleri,
Miralay Nûri Bey ve Müneccimbaşı Osman Sâbit Efendi'den de hesap, cebir ve
hendese gibi akli ilimleri tahsil etmiştir.Ahmed Cevdet Paşa'nın bilim
tarihi açısından önemli olan yapıtı Takvimü'l-Edvâr (Dönemlerin Takvimi, 1870)
adını taşır. Bu yapıtında Ahmed Cevdet Paşa, Şemsi ve Hicri takvim ilkelerini
temele alan yeni bir takvim önerisinde bulunmuştur. Eser iki amaçla kaleme
alınmıştır: Birincisi, yazarın kendi deyimi ile Lisân-ı türki ilim lisânı
olamaz diyenlere lisânımızın her şeye kâbil olduğunu ve bu lisân ile her fenden
güzel eserler yazılabileceğini göstermek, ikincisi ise yeni bir takvim
önermektir.Bu yapıttan anladığımız kadarıyla, Osmanlı Devleti'nin
başlangıç dönemlerinde seneleri kameri, ayları şemsi olan bir takvim kullanılmış
ve maaşlı askerlerin maaşlarına karşılık gelen gelirler ise kameri aylar
itibariyle toplanmıştır. Ancak bu durum hazinede bir takım zorluklar ortaya
çıkartmış ve hazine açık vermeye başlamıştır.Bu ve buna benzer
nedenlerle, Ahmed Cevdet Paşa başkanlığında, Müneccimbaşı Tâhir Efendi, Divân-ı
Ahkâm-ı Adliyye âzâsından Vartan Bey, Mekteb-i Harbiyye-i Şâhâne hocalarından
Miralay Vidinli Tevfik Bey, Rassâd Kombari ve Divân-ı Ahkâm-ı Adliyye
memurlarında Şehbazyan Efendi'den oluşan bir komisyon kurulmuş ve bu komisyonun
ulaştığı sonuçlar bir mazbata ile sadrazama sunulmuştur. Ancak bu öneri her
nedense uygulamaya konulmamıştır. İşte, bu komisyon tarafından önerilen takvimin
esaslarını, Ahmed Cevdet Paşa tarafından Takvimü'l-Edvâr'da
anlatılmıştır.Ahmed Cevdet Paşa'nın önerdiği takvim aslında, şimdiye
kadar yapılan takvimler içerisinde en duyarlısı olan Ömer Hayyam'ın İsfahan
Gözlemevi'nde tertip ettiği Celâli Takvimi'nden başka bir şey değildir. Yukarıda
da belirtilmiş olduğu gibi, bu yapıtın en önemli yönlerinden birisi, Türkçe
yazılmış olmasıdır.Ahmed Cevdet Paşa'nın Türkçe'nin bilim dili haline
gelmesine büyük önem verdiği ve bunu gerçekleştirmeye çalıştığı görülmektedir.
Ona göre, Osmanlı lisânının aslı Türkçedir; fakat Farsça ve Arapçadan pek çok
kelime alındığı için, üç dilden oluşan bir dil haline gelmiştir. Osmanlıca
yalınlaştırılmalı, eserler açık bir dille yazılmalı, yeni terimler bulunmalıdır.
Siyaset, Bilim Ve Tarih Bilinci (Doğan Özlem )The Benefits Of TreesEnerji TasarrufuAlternatif Ucuz Enerji KaynaklarıErozyonun Tanımı Ve ÇeşitleriDünyamızın HareketleriDoğalgazDeve KuşlarıTeknolojik CellatlarımızKüresel IsınmaÇimento İşkolu Ve SorunlarıAtmosferin Başlıca Gaz KirleticileriNükleer EnerjiYapay KristallerHyrogen Fuel The Fuel Of FutureKentiçi Ulaşımı Ve Çevre SorunlarıPrcı HakkındaÇevre Kirliliği Ve SonuçlarıSivil SavunmaUluslararası Hukuk Ve Çevre