Ergonomi

[bluemoon24]

Ergonomik yaklaşım, vücut pozisyonları ile iş araçlarının

kullanılış tarzı arasında yüksek düzeyde bir ahenk sağlayarak çalışanların en az

yorgunluk ve en az çabayla en büyük verime ulaşmasını hedeflemektedir. Ergonomi,

günümüzde daha geniş bir anlamda, 'insan-makine sistemleri 'nin incelenmesine

odaklaşmaktadır.Ergonomi, insan faktörünü hesaba katmayan bir iş

organizasyonu içinde doğmuştur. Ondan önce uzun bir dönem boyunca makineler,

kullanıcıların Özelliklerine bakmaksızın salt teknolojik gerekleri dikkate

alarak tasarlanmıştır, aygıtların üzerindeki pedallar, kollar, düğmeler,

kullanıcı ve kullanım süreci göz önüne alınmadan yerleştirilmiş ve bu yüzden

gerek makineyi kullanan insan (operatör), gerekse makinenin bulunduğu işletme ve

çevre için olumsuz sonuçlarla karşılaşılmıştır.Bu bağlamda ortaya çıkan

ergonomi, önce bir tür 'beşeri mühendislik' biçimini almıştır: Bu çerçevede,

örneğin bir köprü yapımında üstünden geçecek taşıtların ağırlığına göre malzeme

seçmek veya kullanıcısına bir takım enformasyonlar sunan teknik bir aygıtı

tasarlarken, alıcı-kullanıcının enformasyon alma kapasitesini dikkate almak gibi

kaygılar güdülmüştür.Böylece, hareket noktasına bağlı olarak psikolojik

ve fizyolojik yönelimli ergonomi anlayışları gelişmiştir. Fizyolojik yönelimli

olan, ısı, ışık, titreşim, uyku bozuklukları ve çeşitli bedensel çabaların

kasların çalışması üstündeki etkilerine odaklaşırken, psikolojik yönelimli olan

ölçüm araçlarının algılanması, dikkat gerektiren görevler, enformasyonun

kodlanması ve zihinsel yüklerin değerlendirilmesi gibi hususlar üzerinde

durmuştur.Kısa zamanda ergonomi disiplinler arası bir hüviyet kazanmış,

fizyoloji ve psikolojinin yanı sıra, biyometri, antropometri, psikofizik,

mühendislik gibi bilim dallarının katkısını gerektirmiştir. İkinci Dünya Savaşı

sırasında gelişen bu anlayışın ardından, ergonomi çalışmalarının bir iş

analiziyle başlaması gerektiğinin vurgulandığı bir başka aşamaya geçilmiştir. Bu

anlayış ergonomiyi psikolojiye daha çok yaklaştırmış ve literatürde 'ergonomik

psikoloji'den söz edilmeye başlanmıştır.XX. yüzyılın ikinci yarısı

boyunca ergonomide, çalışanların özellikle fiziksel enerjisiyle önem taşıdığı

bir üretim tarzının aktörü oldukları bir durumdan çıkılarak insanın enformasyon

işlemek üzere dahil olduğu otomatik sistemlere ve enformasyon teknolojilerine

geçilmiştir; bir bakıma ergonomi, konusunu değiştirmiş, fiziksel gereklerden çok

bilişsel gerekleri dikkate almaya yönelmiştir ve bu anlamda 'bilişsel

ergonomi'den (Helander, 1988; Eason, 1993, vb.) söz edilmiştir.Nihayet

bazı araştırmacılar, işin ve iş araçlarının tasarımında daha sosyal psikolojik

bir perspektife kaymış ve çalışanlar için işin/çalışmanın anlamının da hesaba

katılması gerektiği üzerinde durmuştur; bu da bir tür 'sosyal psikolojik

ergonomi' yaklaşımı doğurmuştur.



Dr.charles V.ford ..yalan, Yalan, Yalan, Yalancılığın PsikolojisiSosyal Kuralların Psikolojisi (Muzaffer Şerif)Diyabetik Hastada Psikolojik SorunlarPsikolojik Cilk HastalıklarıYaratıcılıkYapısalcılıkSürrealist YaklaşımPragmatik YaklaşımKişisel Modernlik Yaklaşımlarıİşlevselcilikİnşacı YaklaşımFenomenolojik YaklaşımDiferansiyel YaklaşımPsikodinamik YaklaşımDavranışçı YaklaşımBiyolojik YaklaşımBilişsel Öğrenme YaklaşımıVroom'un Beklenti TeorisiTutkulu Aşk TeorisiSosyal Karşılaştırma Teorisi