- Katılım
- 16 Aralık 2008
- Mesajlar
- 145,988
- Reaksiyon puanı
- 1
- Puanları
- 0
Kan uyuşmazlığı adından da
anlaşılacağı üzere anne ve babanın kan grupları arasında
uygunsuzluk olmasıdır. İnsan kan grupları A, B, AB, ve O
olarak 4 türdür. Bunun yanı sıra D faktörü adı verilen Rh
faktörü de pozitif ya da negatif olabilir. Anne karnındaki
bebeğin uyuşmazlıktan etkilenebilmesi için bebeğin kan grubu
ile anneninkinin uyumsuz olması, bebeğin kanının anne kanı
ile temas etmesi, ve annenin bağışıklık sisteminin bu duruma
cevap olarak antikor üretmesi gerekir. En sık rastlanılan
uygunsuzluk Rh uygunsuzluğudur. Bu durumda baba Rh(+) iken anne
Rh(-)dir. Eğer bebek de Rh (+) olursa bebeğin kanındaki bu Rh
faktörü anne kanına geçer ve annenin bağışıklık sitemi
Rh faktörünü ortadan kaldırmak için antikor adı verilen
maddeler üretir. Bu nedenle ilk bebek durumdan etkilenmez. Rh
uygunsuzluğundan sadece Baba pozitif anne negatif iken söz
edilebilir. Baba negatif anne pozitif ise uyuşmazlık önemli
değildir.
Etki
Mekanizması
Rh uygunsuzluğu varlığında (anne (-) baba (+)) eğer bebek de
pozitif ise doğum esnasında anne kanı ile bebeğin kanı temas
eder ve anne kanına Rh faktörü geçer. Anne buna anti Rh
üreterek cevap verir. Bir sonraki bebek eğer Rh (+) olur ise
anne kanındaki bu anti Rh lar bebeğe geçer ve bebeğin
kanında çökelmelere neden olur. Bazı durumlarda anne ve bebek
kanı doğumdan önce de temas edebilir. Bu durumlar
Amniyosentez
Düşük
Gebelik sırasında fazla
miktarda kanamalardır
Bazen Rh(-) bir kadına hata ile
Rh(+) kan verilebilir. Bu durumda ortada gebelik yokken bile
kadının kanında anti-Rh antikorlar bulunabilir ve ilk bebek
uygunsuzluktan etkilenebilir.
Belirtiler
Kan uyuşmazığında eğer bebek etkilenmiş işe anneden geçen
anti-Rh lar bebeğin kan hücrelerinin parçalanmasına ve
çökelmesine neden olur. Bu durumda bebekte kansızlık yani
anemi görülür. Buna bağlı olarak ultrasonda bebekte hidrops
adı verilen durum tespit edilir. Bebekteki anemi sonucu kalp
yetmezliği ve vücut boşuklarında biriken sıvı hidrops
tablosunun nedenidir. Hastalığın şiddetine ve yok edilen kan
hücrelerinin miktarına bağğlı olarak bebekte anne karnında
ölüm de dahil olmak üzere her türlü distres belirtisi
görülür.
Teşhis
Kan uyuşmazlığının teşhisi için hem anne hem de baba
adayının kan grubunun bilinmesi önemlidir. Eğer anne Rh (+)
ise babanın kan grubu önemini yitirir. Gebelik takibi
esnasında annenin kanında normalde olmaması gereken anti-Rh
aranır. Bu teste indirek coombs adı verilir. Doğum sonrası
bebekte anneden geçen antikorların aranmasına ise direk coombs
testi adı verilir. Bebeğin kan uyuşmazlığından etkilenip
etkilenmediğini anlamak için ayrıca kordosentez de yapılabilir.
Tedavi
Kan uyuşmazlığında amaç annenin Rh pozitiflere karşı
antikor oluşturmasını engellemektir. Bu nedenle kan grubu
Rh(-) eşi Rh (+) olan gebelere 28. haftada anti-D iğnesi
yapılmalıdır. Bu ilaçlara halk arasında uyuşmazlık iğnesi
adı verilir. Doğumdan sonra bebeğin kan grubu pozitif ise ilk
72 saat içinde yeniden anti-D yapılmalıdır.
Benzer şekilde düşük, dış
gebelik, kürtaj gibi durumlarda da müdahaleden hemen sonra
anti-D yapılmalıdır. Tanısal amaçlı girişimler olan
amniyosentez, kordosentez, CVS gibi işlemleri takiben anti-D
yapılması gebeliğin sağlıklı devamı açısından son
derece önemlidir.
[/b]
Kaynak: Dr. Mumcu
anlaşılacağı üzere anne ve babanın kan grupları arasında
uygunsuzluk olmasıdır. İnsan kan grupları A, B, AB, ve O
olarak 4 türdür. Bunun yanı sıra D faktörü adı verilen Rh
faktörü de pozitif ya da negatif olabilir. Anne karnındaki
bebeğin uyuşmazlıktan etkilenebilmesi için bebeğin kan grubu
ile anneninkinin uyumsuz olması, bebeğin kanının anne kanı
ile temas etmesi, ve annenin bağışıklık sisteminin bu duruma
cevap olarak antikor üretmesi gerekir. En sık rastlanılan
uygunsuzluk Rh uygunsuzluğudur. Bu durumda baba Rh(+) iken anne
Rh(-)dir. Eğer bebek de Rh (+) olursa bebeğin kanındaki bu Rh
faktörü anne kanına geçer ve annenin bağışıklık sitemi
Rh faktörünü ortadan kaldırmak için antikor adı verilen
maddeler üretir. Bu nedenle ilk bebek durumdan etkilenmez. Rh
uygunsuzluğundan sadece Baba pozitif anne negatif iken söz
edilebilir. Baba negatif anne pozitif ise uyuşmazlık önemli
değildir.
Etki
Mekanizması
Rh uygunsuzluğu varlığında (anne (-) baba (+)) eğer bebek de
pozitif ise doğum esnasında anne kanı ile bebeğin kanı temas
eder ve anne kanına Rh faktörü geçer. Anne buna anti Rh
üreterek cevap verir. Bir sonraki bebek eğer Rh (+) olur ise
anne kanındaki bu anti Rh lar bebeğe geçer ve bebeğin
kanında çökelmelere neden olur. Bazı durumlarda anne ve bebek
kanı doğumdan önce de temas edebilir. Bu durumlar
Amniyosentez
Düşük
Gebelik sırasında fazla
miktarda kanamalardır
Bazen Rh(-) bir kadına hata ile
Rh(+) kan verilebilir. Bu durumda ortada gebelik yokken bile
kadının kanında anti-Rh antikorlar bulunabilir ve ilk bebek
uygunsuzluktan etkilenebilir.
Belirtiler
Kan uyuşmazığında eğer bebek etkilenmiş işe anneden geçen
anti-Rh lar bebeğin kan hücrelerinin parçalanmasına ve
çökelmesine neden olur. Bu durumda bebekte kansızlık yani
anemi görülür. Buna bağlı olarak ultrasonda bebekte hidrops
adı verilen durum tespit edilir. Bebekteki anemi sonucu kalp
yetmezliği ve vücut boşuklarında biriken sıvı hidrops
tablosunun nedenidir. Hastalığın şiddetine ve yok edilen kan
hücrelerinin miktarına bağğlı olarak bebekte anne karnında
ölüm de dahil olmak üzere her türlü distres belirtisi
görülür.
Teşhis
Kan uyuşmazlığının teşhisi için hem anne hem de baba
adayının kan grubunun bilinmesi önemlidir. Eğer anne Rh (+)
ise babanın kan grubu önemini yitirir. Gebelik takibi
esnasında annenin kanında normalde olmaması gereken anti-Rh
aranır. Bu teste indirek coombs adı verilir. Doğum sonrası
bebekte anneden geçen antikorların aranmasına ise direk coombs
testi adı verilir. Bebeğin kan uyuşmazlığından etkilenip
etkilenmediğini anlamak için ayrıca kordosentez de yapılabilir.
Tedavi
Kan uyuşmazlığında amaç annenin Rh pozitiflere karşı
antikor oluşturmasını engellemektir. Bu nedenle kan grubu
Rh(-) eşi Rh (+) olan gebelere 28. haftada anti-D iğnesi
yapılmalıdır. Bu ilaçlara halk arasında uyuşmazlık iğnesi
adı verilir. Doğumdan sonra bebeğin kan grubu pozitif ise ilk
72 saat içinde yeniden anti-D yapılmalıdır.
Benzer şekilde düşük, dış
gebelik, kürtaj gibi durumlarda da müdahaleden hemen sonra
anti-D yapılmalıdır. Tanısal amaçlı girişimler olan
amniyosentez, kordosentez, CVS gibi işlemleri takiben anti-D
yapılması gebeliğin sağlıklı devamı açısından son
derece önemlidir.
[/b]
Kaynak: Dr. Mumcu